Ο συμβολισμός κάθε θεότητας είναι ένας τρόπος να κοιτάξουμε τον κόσμο μέσα από τα μάτια των ανθρώπων της εποχής και να καταλάβουμε τι φοβόντουσαν, τι σέβονταν, τι θεωρούσαν απαραίτητο για την επιβίωσή τους.
ΔΙΑΣ: Η εξουσία
Ο Δίας ή Ζευς είναι ο αδιαμφισβήτητος ηγέτης. Αποτελεί την ραχοκοκαλιά των Ολύμπιων, καθώς όλοι οι θεοί έχουν κάποια συγγένεια μαζί του. Γιος δύο Τιτάνων (παλαιότερες θεότητες), του Κρόνου και της Ρέας. Είναι ο μόνος από τα παιδιά τους που δεν κατάπιε ο Κρόνος, κέρδισε τη γιγαντομαχία και εκθρόνισε τον πατέρα του.
Ελέγχει τον ουρανό και τον καιρό. Εξ ου και ο κεραυνός ως πιο χαρακτηριστικό του σύμβολο. Σημάδι της κυριαρχίας και της δύναμής του. Εμπνέει σεβασμό, φόβο και δέος και εγγυάται το νόμο, τη δικαιοσύνη και την τάξη. Επιβάλει τη θεϊκή επιθυμία. Διάσημες είναι και οι εξωσυζυγικές του περιπέτειες, που οδήγησαν σε πληθώρα απογόνων που φέρουν ένα κομμάτι της δύναμής του.
ΗΡΑ: Η δέσμευση
Η ισχυρότερη γυναικεία μορφή του Ολύμπου. Βασίλισσα των θεών, του γάμου, της μητρότητας, της τάξης, της νομιμότητας, της οικογένειας. Είναι επίσης κόρη του Κρόνου και της Ρέας, ο πατέρας της την καταβρόχθησε μόλις γεννήθηκε για να μην ανατρέψει την κυριαρχία του, και την ξέρασε όταν τον υποχρέωσε ο Δίας.
Είναι αδερφή και σύζυγος του Δία. Είναι προστατευτική, αλλά ταυτόχρονα ζητά εκδίκηση για τις απιστίες πλήττοντας τις ερωμένες και τα παιδιά του. Η Ήρα συμβολίζει την ιερότητα του γάμου και την υποχρέωση να σέβεται κανείς τη δέσμευση, ετσι δείχνει μοχθηρία σε όσους έδειχναν ασέβεια στον δικό της.
ΠΟΣΕΙΔΩΝΑΣ: Η αγριότητα
Ο Ποσειδώνας είναι ο κυρίαρχος της θάλασσας, των υδάτων, των σεισμών. Γιος και αυτός του Κρόνου και της Ρέας.
Πρόκειται για τον θεό της άγριας δύναμης της φύσης, αυτής που δεν εξημερώνεται. Όταν είναι ήρεμος, ο κόσμος λειτουργεί, όταν οργίζεται όλα τρέμουν. Απεικονίζεται δυνατός και μεγαλοπρεπής. Επιβάλει τον σεβασμό, δεν υπακούει σε κανόνες, δεν ενδιαφέρεται για την ανθρώπινη ηθική. Ο Ποσειδώνας -όπως και η θάλασσα- είναι κάτι αδάμαστο, με αντιφάσεις, που ποτέ δεν μένει ουδέτερο.
ΔΗΜΗΤΡΑ: Η ζωή
Η Δήμητρα είναι η θεά της γεωργίας, των σιτηρών, της γονιμότητας, της παραγωγικής δύναμης της φύσης. Είναι αυτή που εγγυάται την τροφή στους ανθρώπους.
Κόρη του Κρόνου και της Ρέας και μητέρα της Περσεφόνης. Σύμφωνα με τον διάσημο μύθο, όταν ο Άδης απαγάγει τη Περσεφόνη η Δήμητρα πενθεί και η ανθρωπότητα λιμοκτονεί. Μάνα και κόρη συναντιούνται ξανά και η γη ανθίζει και πάλι. Το σμίξιμο και ο αποχωρισμός τους κάθε έξι μήνες δημιουργεί τον ετήσιο κύκλο της βλάστησης. Ο μύθος αυτός γέννησε και τα Ελευσίνια μυστήρια. Η Δήμητρα συμβολίζει ευρύτερα τον κύκλο του θανάτου και της αναγέννησης, έτσι χαρίζει σε όσους μυούνται στα μυστήρια της ευτυχισμένη μεταθανάτια ζωή.
ΕΣΤΙΑ: Η ζεστασιά
Η Εστία είναι η θεά της εστίας, δηλαδή του χώρου που καίει η φωτιά ενός σπιτιού. Η φωτιά που συγκεντρώνει τους ανθρώπους, που ζεσταίνει, που δημιουργεί θαλπωρή.
Είναι το πρώτο παιδί του Κρόνου και της Ρέας. Συχνά δεν αναφέρεται στο Δωδεκάθεο καθώς προσφέρει τη θέση της στον Διόνυσο.
Η Εστία εφηύρε την κατασκευή της οικίας και κάθε σπίτι είναι πρακτικά και συμβολικά ένας ναός της. Δεν πρωταγωνιστεί σε αφηγήσεις, δεν συμμετέχει σε συγκρούσεις, δεν διεκδικεί εξουσία. Με έναν τρόπο όμως είναι πάντα σταθερή και στο επίκεντρο.
ΑΘΗΝΑ: Η φρόνηση
Η Αθηνά είναι η θεά της σκέψης, της πρακτικής σοφίας, της γνώσης και της στρατηγικής. Είναι προστάτιδα της Αθήνας.
Κόρη του Δία και της Μήτιδος. Ο Δίας καταπίνει τη Μήτιδα ενώ είναι έγκυος, αργότερα τον πιάνει πονοκέφαλος, ο Ήφαιστος του ανοίγει το κεφάλι με τσεκούρι και εμφανίζεται η Αθηνά ενήλικη και πάνοπλη.
Η Αθηνά μετατρέπει τη δύναμη σε αξία μέσω της κριτικής σκέψης. Σύμβολο ολόκληρης της αρχαίας Ελλάδας και του πολιτισμού. Κατευθύνει τους ήρωες και συμμετέχει σε πολέμους δίνοντάς τους λύσεις. Συνδέεται γενικά με ανθρώπινες δραστηριότητες, όπως η αρχιτεκτονική και η δικαιοσύνη. Σε αυτήν είναι αφιερωμένος ο Παρθενώνας, ένα μνημείο στο οποίο τίποτα δεν είναι τυχαίο.
ΑΡΤΕΜΙΣ: Η μετάβαση
Θεά της φύσης, προστάτιδα των ζώων, του κυνηγίου, των νεαρών κοριτσιών και των γυναικών στον τοκετό. Θεά των ορίων και της πειθαρχίας.
Κόρη του Δία και της Λητώς και δίδυμη αδερφή του Απόλλωνα. Όταν η Λητώ είναι ετοιμόγεννη κανένας τόπος δεν την δέχεται για να γεννήσει. Η Δήλος, ένας τόπος που πλέει, της το επιτρέπει και εκεί η Άρτεμις γεννιέται πρώτη και βοηθά κατευθείαν τη μητέρα της να γεννήσει τον αδερφό της.
Σύμβολα της το τόξο και τα βέλη. Βρίσκεται κρυμμένη στην εξοχή και τα δάση και κυβερνά τον ανοιχτό, αχαρτογράφητο χώρο. Βρίσκεται ανάμεσα στο ασφαλές και το άγνωστο. Αποτελεί μια δύναμη που επιβλέπει τις μεταβάσεις, το πέρασμα από μια κατάσταση σε μία άλλη.
ΑΠΟΛΛΩΝΑΣ : Η αρμονία
Θεός του ήλιου, της μουσικής, της ποίησης, της θεραπείας και των προφητειών. Προστάτης των τεχνών και αρχηγός των μουσών.
Λίγο αφότου γεννιέται πολεμά με τον Πίθωνα, τον νικά και παίρνει την κυριαρχία του Μαντείου των Δελφών. Έπειτα όλες οι αποφάσεις του αρχαίου κόσμου παίρνονται στο όνομά του. Οι άνθρωποι τον ρωτούν για όλα.
Ο Απόλλωνας απεικονίζεται όμορφος και δυνατός, λουσμένος στη λάμψη, συχνά με μία λύρα στα χέρια. Μαζί με την Άρτεμη αντιπροσωπεύουν μια δυαδικότητα. Μέρα και νύχτα, φως και σκοτάδι, ήλιος και σελήνη, τέχνη και άγρια φύση.
ΕΡΜΗΣ: Η κίνηση
Ο Ερμής είναι γνωστός ως αγγελιοφόρος των Θεών. Θεός του εμπορίου, των τυχερών παιχνιδιών και των βοσκών. Προστάτης των ρητόρων. Φορέας γνώσης και μηνυμάτων.
Γιος του Δία και της Μαίας. Γεννιέται σε μια σπηλιά, και μόλις τέσσερις μέρες μετά κλέβει τα Ιερά Βόδια του Απόλλωνα και διαπραγματεύεται για αυτά.
Ο Ερμής βρίσκεται σε ταξίδια και συναλλαγές και είναι υπεύθυνος για να πραγματοποιηθούν οι συμφωνίες και οι δοσοληψίες. Φυλά ταυτόχρονα το εμπόριο αλλά και την απάτη. Συμβολιζει την επιβίωση μέσα στην αβεβαιότητα, την ευελιξία. Σε πολλούς αρχαίους μύθους είναι ψυχοπομπός, καθώς συνοδεύει τους νεκρούς στον Άδη.
ΗΦΑΙΣΤΟΣ: Η διαφορετικότητα
Ο Ήφαιστο είναι θεός της μεταλλουργείας, της φωτιάς, των εφευρέσεων, της τεχνολογίας, της χειρωνακτικής εργασίας. Άσχημος, ανεπιθύμητος, εξόριστος, διαφορετικός, ανάπηρος. Ενας θεός που δεν ταιριάζει με τα θεϊκά πρότυπα.
Γιος της Ήρας και μάλλον του Δία. Κουτσαίνει και είναι δύσμορφος, έτσι η Ήρα τον πετάει από τον Όλυμπο. Προσγειώνεται στη Λήμνο και ασχολείται με την μεταλλουργεία. Κατασκευάζει έναν ολόχρυσο θρόνο, και σε αυτον παγιδεύει την Ήρα. Οι θεοι τον παρακαλούν να γυρίσει στον Όλυμπο και εκείνος αρνείται. Στέλνουν τον Διόνυσο, τον μεθάει και απελευθερώνει την Ήρα. Παίρνει το χέρι της θεάς Αφροδίτης σε γάμο.
Ο Ήφαιστος είναι ένας θεός που ξέρει τι σημαίνει ο κόσμος να σε έχει ξεχάσει και εσύ να αφοσιώνεσαι σε κάτι που αγαπάς. Είναι εφευρετικός και αντιήρωας, και γίνεται απαραίτητος λόγω της δεξιοτεχνίας του. Είναι ένας θεός για αυτούς που δεν ανήκουν στην υψηλή κοινωνία.
ΑΦΡΟΔΙΤΗ: Το πάθος
Η Αφροδίτη είναι η θεά του έρωτα, του πόθου, της αποπλάνησης, της ομορφιάς, της ένωσης. Συνδέεται με τη γονιμότητα.
Κατά μία εκδοχή γεννήθηκε μέσα από τον αφρό της θάλασσας όταν ο Κρόνος έκοψε τα γεννητικά όργανα του Ουρανού και έπεσαν στη θάλασσα, κατά μία άλλη εκδοχή ήταν παιδί του Δία και της Διώνης. Είναι παντρεμένη με τον Ήφαιστο, αλλα όσο εκείνος λείπει, τον απατά με τον Άρη.
Είναι η θεά που ξύπνα την ερωτική επιθυμία. Κανείς δεν μπορεί να της αντισταθεί, ακόμα και αν οδηγείται στην καταστροφή του. Αντίπαλο δέος της λογικής. Μια θεότητα που συγκλονίζει τον άνθρωπο, που σπάει τους κανόνες.
ΑΡΗΣ: Η βία
Ο Άρης είναι ο θεός του πολέμου, της ωμής, ανεξέλεγκτης οργής, της δύναμης.
Είναι γιος του Δία και της Ήρας και έχει παράνομη σχέση με την Αφροδίτη.
Ένας τρομακτικός θεός, που οι άνθρωποι δεν θέλουν, αλλά βρίσκουν συχνά μπροστά τους. Δεν είναι συμπαθής ούτε στους ίδιους τους Θεούς. Περιγράφεται βίαιος, χαοτικός, ασταμάτητος, θορυβώδης, και λιγο αφελής. Δεν φέρνει απλά τον πόλεμο, τον απολαμβάνει.
ΔΙΟΝΥΣΟΣ: Η μεταμόρφωση
Ο Διόνυσος είναι ο θεός του κρασιού, του γλεντιού, του θεάτρου. Ο πιο ανθρώπινος θεός.
Γιος του Δία και της Σεμέλη, μιας θνητής. Όταν η Σεμέλη πεθαίνει, ο Δίας παίρνει το έμβρυο και το κυοφορεί στον μηρό του. Έτσι, ο Διόνυσος γεννιέται δύο φορές.
Είναι και θεός και θνητός. Διττός και αντιθετικός όπως και το κρασί του, που μπορεί να φέρει ευθυμία, αλλά αν χαθεί το μέτρο οδηγεί σε καταστροφή. Ο Διόνυσος συνδέεται με την έκσταση. Η βακχική μανία έχει χαρά, χορό και λύτρωση, αλλά και πλήρη αποδιοργάνωση. Ακόμα και στο θέατρο, που του αφιερώνονταν οι παραστάσεις, ο άνθρωπος βγαίνει από τον εαυτό του. Ο Διόνυσο συμβολίζει την μετακίνηση έξω από την κανονικότητα.
Οι θεοί του Ολύμπου ήταν πολύ διαφορετικοί μεταξύ τους. Με έναν τρόπο, όμως, ήταν όλοι απαραίτητοι και όλοι παρόντες στην καθημερινότητα.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου