Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Φιλοσοφία. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Φιλοσοφία. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

30 Αυγούστου 2026

Τι συμβόλιζε ο κάθε θεός στην αρχαία Ελλάδα;

Οι θεοί στην αρχαία Ελλάδα είχαν ανθρώπινη μορφή, αλλά υπερφυσικές δυνάμεις. Μετά από κοσμικό χάος, Τιτανομαχίες, Γιγαντομαχίες, οι Ολύμπιοι επικράτησαν και μέσα από αυτούς ερμηνεύτηκε ο κόσμος. Η προσωπικότητα, οι ιστορίες της γέννησης τους και οι μυθολογικές τους περιπέτειες εξηγούν γιατί κάθε θεός συνδέθηκε με συγκεκριμένες ανθρώπινες αξίες, φυσικές δυνάμεις ή κοινωνικούς θεσμούς.

31 Ιουλίου 2026

Και αν φτωχική την βρεις, η Ιθάκη δεν σε γέλασε...

Ο δρόμος της επιστροφής κάποιες φορές είναι μακρύς, δύσκολος ή με εμπόδια. Και ίσως όσο πιο απαιτητικό γίνει το ταξίδι, τόσο πιο ιδανικός φαντάζει στο μυαλό μας ο προορισμός. Πώς νιώθει κανείς όταν φτάνει επιτέλους μετά από «δέκα χρόνια» στην «Ιθάκη» του;

31 Δεκεμβρίου 2025

Η ανάγκη για ξεκαθάρισμα

Σπίτια ασφυκτικά γεμάτα. Πράγματα αχρησιμοποίητα από καιρό που γεμίζουν τα ράφια και την καθημερινότητά μας. Και άλλα πράγματα που συχνά αναζητούμε, ποτέ δεν βρίσκουμε και πρακτικά είναι σαν να μην τα έχουμε. Όλοι μας -σε κάποιον βαθμό- δυσκολευόμαστε

31 Ιουλίου 2025

Το παιδί μέσα μας

Όλοι μας έχουμε ένα παιδί που χρειάζεται την φροντίδα μας. Το παιδί που κάποτε υπήρξαμε. Ακόμα παλεύει με τις ανάγκες και τους φόβους του και κατακλύζεται από αυθόρμητο ενθουσιασμό και περιέργεια. Αποζητά ακόμη στοργή και αποδοχή, και τώρα πια είμαστε οι μόνοι που μπορούμε να του την προσφέρουμε.

Μπορεί να θυμόμαστε σε γενικές γραμμές ευτυχισμένα τα παιδικά μας χρόνια, ωστόσο δεν υπάρχουν ούτε τέλειοι γονείς, ούτε τέλεια παιδική ηλικία. Το πιθανότερο για όλους μας είναι πως έχουμε ένα περισσότερο ή λιγότερο κρυφό εσωτερικό δωμάτιο, το οποίο κρύβουμε ακόμα και

31 Δεκεμβρίου 2024

Συμπόσια: οι αρχαιοελληνικές συγκεντρώσεις ψυχαγωγίας

Μια από τις πιο χαρακτηριστικές εκδηλώσεις της κοινωνικής ζωής στην αρχαία Ελλάδα, ιδιαίτερα για την αριστοκρατική τάξη, ήταν τα συμπόσια. Πρόκειται για συγκεντρώσεις που συνδύαζαν το φαγητό, το ποτό, τη μουσική, την ποίηση και τη φιλοσοφική συζήτηση. 

Πληροφορίες για τα αρχαιοελληνικά συμπόσια παίρνουμε από πολλές πηγές, όπως λογοτεχνικά κείμενα, ιστορικά έργα, φιλοσοφικά κείμενα, αγγειογραφία και αρχαιολογικά ευρήματα. Μπορούμε, έτσι, να έχουμε

5 Σεπτεμβρίου 2024

You Cannot Step into the Same River Twice

As strange as it may sound, taking each word of this phrase literally leads us to the conclusion that a person cannot step into the same river twice. With each subsequent step, both the person and the waters of the river will have changed.

With this simple observation and the famous phrase

28 Ιανουαρίου 2024

Πώς ήταν η ζωή στην Ουτοπία;

Το άπιαστο, το επιθυμητό αλλά ανέφικτο, η ιδανική πολιτεία. Ο μύθος της Ουτοπίας πέρασε στο καθημερινό μας λεξιλόγιο, πώς όμως ξεκίνησε και πώς περιγράφηκε η ζωή σε αυτόν τον μυθικό τόπο; Δημιουργός ο Thomas More στο ομώνυμο βιβλίο του Ουτοπία το 1514. Περιγράφει την "καλύτερη σύσταση πολιτείας", όμως το αν την παρουσιάζει ως μια ενδεχόμενη κοινωνία καλύτερης ζωής ή μια σάτιρα δεν είναι απόλυτα σαφές.

Ο More βάζει στην θέση του αφηγητή τον Ραφαήλ Υθλοδαίο, ο οποίος

14 Μαΐου 2023

Μια απλή ζωή..

Μπορεί να χρειαστεί πολύ χρόνο για να βρεις το θάρρος να είσαι απλός: να διαβάζεις απλά βιβλία, να φοράς απλά ρούχα, να ζεις απλές μέρες και να λες απλά πράγματα. Εδώ και αρκετές δεκαετίες, η πολυπλοκότητα φαίνεται να κρύβει πολλά πλεονεκτήματα και μεγάλη γοητεία. Διασκεδάζουμε τους φίλους μας με περίτεχνα γεύματα, επιδιώκουμε περίπλοκες σχέσεις, έχουμε καριέρες που μας εμπλέκουν σε απαιτητικές δεσμεύσεις, γεμίζουμε τις ελεύθερες ώρες μας με εξεζητημένα χόμπι.

Και κάποια στιγμή, μπορεί να αισθανθούμε την ανάγκη να ανταποκριθούμε στην πραγματική πρόκληση της ύπαρξης: να τολμήσουμε να ακουστούμε – για κάποιους – σαν ηλίθιοι.

12 Φεβρουαρίου 2023

Το δαχτυλίδι του Γύγη: Ο μύθος του Πλάτωνα για το δαχτυλίδι που σε κάνει αόρατο

Τι θα έκανες αν μπορούσες να γίνεις αόρατος;

Η αορατότητα φαίνεται να είναι κρυφή επιθυμία πολλών, ωστόσο, από τα αρχαία χρόνια, έχει εκφραστεί η σκέψη πως μια τέτοια ικανότητα στα χέρια ενός ανθρώπου θα μπορούσε να τον διαφθείρει.

Ο συλλογισμός είναι ο εξής: Αν μπορούσες να κλέψεις, να εξαπατήσεις, να παραβιάσεις οποιοδήποτε ηθικό κανόνα χωρίς κανένας να γνωρίζει πως είσαι εσύ -επομένως και χωρίς κανέναν φόβο τιμωρίας- θα έπραττες αυτό που θεωρείται σωστό και δίκαιο;

1 Ιανουαρίου 2023

Η Γιορτή των Τρελών

Όπως είναι γνωστό, ο Χριστιανισμός κατά τον Μεσαίωνα δίδασκε την αγάπη στον Θεό, την σύνεση, την ευπρέπεια, την ψυχική νηφαλιότητα. Ωστόσο, μια στο τόσο επέτρεπε στους πιστούς του να παρεκκλίνουν και να φέρονται διαφορετικά. Συγκεκριμένα, μετά την Παραμονή της Πρωτοχρονιάς, ξεκινούσε το festum fatuorum, δηλαδή η Γιορτή των Τρελών, και για τέσσερις μέρες έρχονταν τα πάνω κάτω! 

18 Σεπτεμβρίου 2022

Haiku: Χωράει ένα ποίημα σε 17 συλλαβές;

Κατά κανόνα από ένα ποίημα περιμένουμε να είναι βαθυστόχαστο, συμβολικό, τις περισσότερες φορές έως και δυσνόητο. Η ανατολική φιλοσοφία, όμως, έχει μια διαφορετική προσέγγιση να προτείνει.. Τα χαϊκού είναι ιαπωνικά ποιήματα που εκτείνονται σε μόλις 3 στίχους και 17 συλλαβές, περιγράφοντας μια σκηνή της φύσης.

Η δομή κατά παράδοση έχει ως εξής: ο πρώτος στίχος έχει 5 συλλαβές, ο δεύτερος 7 συλλαβές και ο τρίτος πάλι 5. Βέβαια,

15 Μαΐου 2022

Ο Κανόνας 80/20 και πώς μπορούμε να τον εφαρμόσουμε στην ζωή μας

Ο Κανόνας 80/20, ή Αρχή του Παρέτο, αποτελεί έναν όρο πασπαρτού, καθώς θεωρείται ότι περιγράφει την αποδοτικότητα σε διάφορους τομείς όπως η οικονομία, η διοίκηση επιχειρήσεων, αλλά ακόμα και ο φυσικός κόσμος. Σύμφωνα με τον κανόνα αυτό, το 80% των αποτελεσμάτων προκύπτουν από το 20% των μέσων ή αιτιών. Για παράδειγμα, το 20% των προϊόντων μιας επιχείρησης αποφέρει το 80% των κερδών της, το 80% της ατμοσφαιρικής ρύπανσης οφείλεται στο 20% των εργοστασίων,  το 80% μιας εργασίας διεκπεραιώνεται από το 20% των ατόμων που ασχολούνται με αυτήν, και ούτω καθεξής. Φυσικά, η αναλογία 80 προς 20 υπολογίζεται κατά προσέγγιση. Αυτό που αξίζει να κρατήσουμε είναι πως η κατανομή της προσπάθειας και των αποτελεσμάτων της κατά κανόνα είναι εξαιρετικά ανισομερής.

Η πρώτη αναφορά για τον κανόνα αυτό

16 Ιανουαρίου 2022

Μικρές απολαύσεις της καθημερινότητας..

Αν κάποιος μας περιγράψει πως ταξίδεψε σε ένα εξωτικό νησί, ή δείπνησε σε ένα ακριβό εστιατόριο θα συμπεράνουμε πως είχε μια απολαυστική εμπειρία. Επίσης εύκολα θα υποθέσουμε πως κάποιος απολαμβάνει τις σημαντικές του στιγμές, όπως την ημέρα της αποφοίτησης ή του γάμου του. Στην συλλογική μας συνείδηση έχουμε συνδέσει την ευχαρίστηση με την πολυτέλεια ή την σπανιότητα. Στην πραγματικότητα, όμως, η απόλαυση είναι ένα συναίσθημα που μπορούμε να αντλήσουμε από μικρά, ασήμαντα, συνηθισμένα γεγονότα της καθημερινότητας.
 
Πρόκειται για τις "μικρές απολαύσεις"! Μικρές, επειδή συνήθως δεν έχουν

2 Ιανουαρίου 2022

Είμαστε φτιαγμένοι από αστρική σκόνη!

"Οι άνθρωποι είμαστε ένα μέσο για να γνωρίσει το Σύμπαν τον εαυτό του. Κάποιο μέρος της ύπαρξής μας γνωρίζει ότι προερχόμαστε από εκεί. Και εκεί θέλουμε να επιστρέψουμε. Και μπορούμε, γιατί ο Κόσμος υπάρχει και μέσα μας. Είμαστε φτιαγμένοι από υλικά αστεριών". Με τα λόγια αυτά, ο διάσημος αστροφυσικός και πρωτοπόρος της εκλαϊκευμένης επιστήμης Carl Sagan, μέσα από την εκπομπή Cosmos πρότεινε την κοσμοθεωρία ότι ολόκληρη η Γη, αλλά και όλοι οι οργανισμοί που ζούμε σε αυτήν περιέχουμε μικροσκοπικά σωματίδια αστεριών. Έτσι, είμαστε -ΚΥΡΙΟΛΕΚΤΙΚΑ- φτιαγμένοι από αστρική σκόνη!

5 Δεκεμβρίου 2021

Τελετές τσαγιού: όταν το τσάι είναι κάτι περισσότερο από ένα ρόφημα!

Οι τελετές τσαγιού αποτελούν ένα ιδιαιτέρως ενδιαφέρον κομμάτι της παράδοσης της Άπω Ανατολής, με μεγάλη ιστορία και πολιτιστική σημασία. Πρόκειται για την τελετουργική προετοιμασία και παρουσίαση του τσαγιού, που συναντάται σε αρκετές χώρες, όπως η Ταϊβάν και η Κορέα, ωστόσο πιο στενά συνδέεται με την Κίνα και η Ιαπωνία.
 
Το τσάι έχει προέλευση από την Κίνα, όπου σύμφωνα με τον τοπικό μύθο

26 Σεπτεμβρίου 2021

Αυτό δεν είναι μια πίπα.

René Magritte, Η προδοσία των εικόνων, 1929, Los Angeles Country Museum of Art

Όταν κοιτάξετε τον παραπάνω πίνακα, θα δείτε μία πίπα. Ακόμα κι αν εστιάσετε για ώρες την προσοχή σας επάνω της, το σχέδιο δεν θα έχει κάτι άλλο να σας αποκαλύψει. Στο κάτω μέρος όμως, ο δημιουργός René Magritte πρόσθεσε το καλλιγράφημα "Ceci n'est pas une pipe", το οποίο σημαίνει "Αυτό δεν είναι μια πίπα". Από την παρουσίαση του έργου το 1929 έως και σήμερα η αντιπαράθεση της εικόνας με την φράση έχει προκαλέσει ενδιαφέρον, αμηχανία, ακόμα και χλεύη.

Πρόκειται για ένα έργο με αφοπλιστική απλότητα, από εικαστικής άποψης. Ένα εύκολα αναγνωρίσιμο

1 Αυγούστου 2021

Πείραμα "Κινέζικο Δωμάτιο": Μπορεί ένας υπολογιστής να σκεφτεί;

Το πείραμα σκέψης που έγινε ευρέως γνωστό ως Κινέζικο Δωμάτιο επιχειρεί να αποδείξει πως είναι αδύνατο ένας υπολογιστής να κατανοήσει τη γλώσσα ή να σκεφτεί. Η πρώτη δημοσίευση του επιχειρήματος από τον εμπνευστή του, Αμερικανό φιλόσοφο John Searle έγινε το 1980, σε ένα άρθρο του περιοδικού The Behavioral and Brain Sciences με τίτλο «Minds, Brains and Programs». Έκτοτε έχει απασχολήσει πολυάριθμους μελετητές, καταφέρνοντας να γίνει ιδιαίτερα δημοφιλές στην πρόσφατη φιλοσοφία.

Καίριο ερώτημα είναι το αν μπορεί η τεχνητή νοημοσύνη να φτάσει ή ακόμα και να ξεπεράσει την ανθρώπινη;

25 Ιουλίου 2021

Ο Καζαντζάκης, η Ασκητική και τα χρέη του ανθρώπου

Ο Καζαντζάκης είναι η Ασκητική του. Και η Ασκητική είναι ο Καζαντζάκης. Με το βιβλίο αυτό φτάνει στην συγγραφική του ωριμότητα και παρουσιάζει την κοσμοθεωρία του ισορροπώντας μεταξύ φιλοσοφίας και ποίησης.

Ο ΠΡΟΛΟΓΟΣ ξεκινάει αποφασιστικά: "Κάθε στιγμή γεννιόμαστε (...) Κάθε στιγμή πεθαίνουμε". Οι δύο αυτές ορμές, σαν ανήφορος και κατήφορος, παλεύουν μέσα μας άναρχα. Χρέος μας είναι να

13 Ιουνίου 2021

Πώς έμοιαζε η Ωραία Ελένη;

Η ομορφιά της πυροδότησε τον διάσημο, πολυετή, και αιματηρό Τρωικό Πόλεμο. Για το πρόσωπό της ξεκίνησαν χίλια πλοία. Η διαμάχη για την αθωότητα ή την ενοχή της υπήρξε επίσης πυρετώδης. Ο λόγος, φυσικά, για την Ελένη της Σπάρτης ή Ελένη της Τροίας, ή Ωραία Ελένη. Ούσα παντρεμένη με τον Μενέλαο ακολούθησε (με την θέλησή της ή χωρίς - οι απόψεις διίστανται) τον Πάρη στην Τροία, και οι Αχαιοί συγκεντρώθηκαν για να την φέρουν πίσω. Πόσο όμορφη ήταν, λοιπόν, αυτή η μοιραία γυναίκα;

30 Μαΐου 2021

Ευθανασία: Δικαίωμα στον θάνατο ή ανθρωποκτονία;

Η ευθανασία αποτελεί αδιαμφισβήτητα μια από τις πολυπλοκότερες αντιπαραθέσεις, με ηθικές, νομικές και ιατρικές εκφάνσεις. Καθώς το τελικό αποτέλεσμα (ο θάνατος του ασθενούς) είναι μη αναστρέψιμη κατάσταση, οι προβληματισμοί για τις αποφάσεις και τα κίνητρα αποκτούν μεγάλη βαρύτητα.

Ο ίδιος ο ορισμός της ευθανασίας είναι πολυσύνθετος, με πολλές "υποσημειώσεις". Σίγουρα πρόκειται για τον σκόπιμο τερματισμό της ζωής κατ' απαίτηση του ίδιου του πάσχοντος από ανίατη, χωρίς

Διάβασε επίσης στο Diaxroniko.eu

Analytics